خبرگزاری جامعه باز افغانستان

هرات آسمانی برای پرواز زنان ندارد!

8

برای دریافت جدیدترین به روز رسانی ها در موبایل خود مشترک ما شوید

درست است که می‌گویند یک مملکت به دست مردمانش ساخته می‌شود و رشد می‌کند. سهم زنان در این ساختن و آبادانی چقدر است؟ آیا آنان فقط مسئول تولید مثل و تربیت فرزندانی برای یک سرزمین هستند که در آخر هم اختیار و ولایت با پدرانشان هست یا حق و حقوق دیگری هم دارند؟ البته که فرزندآوری و بزرگ کردنش مسئله کم اهمیتی نیست به طوری که می‌شود اینطور تفسیر کرد که زنان خود نیمی از یک جامعه را تشکیل می‌دهند و به وجود آمدن نیم دیگر هم بخاطر آنان است و بدون زنان یک جامعه از انسان خالی خواهد شد.

در هرات، یکی از کلیدی‌ترین ولایات افغانستان، سهم زنان از داشتن شغل و استقلال مالی و زندگی اجتماعی، فقط سرکوب بوده است. باید در سایه بمانند، از خانه‌هایشان بیرون نیایند، نظر ندهند و حتی اگر می‌توانند نفس هم نکشند. در دو دهه اخیر، تغییرات کند اما مثبتی در زمینه‌های مختلف در افغانستان ایجاد شد که همگی ارمغان تصویب قانون اساسی بود. نهادهای مدنی مختلفی ایجاد شد و زنان کم کم از سایه درآمدند و صاحب تریبون کوچکی شدند. اما باید دید این مسیر ناهموار و پر از چاه و چاله در زمان حاضر در چه وضعی است.

 

 

در یک جامعه مردسالار، مذهبی و سنتی که سال‌های طولانی از حضور زنان در عرصه‌های مختلف اجتماعی چشم‌پوشی شده، تغییر برای بهبودی زمانی دو برابر می‌طلبد. حالا که دولت وعده و وعیدهایی داده تا زنان به عرصه اشتغال بیایند، بعضی‌ها شجاعتشان را جمع کرده‌اند تا در اداره‌ای استخدام شوند، بایسکل برانند، دستشان در جیب خودشان باشند و حتی کمک خرج خانواده در اوضاع سخت اقتصادی باشند. اما ظاهرا برخورد عموم هنوز هم خوب نیست. هنوز هم به سمت زنان بایسکل سوار با دید منفی نگاه می‌شود! هنوز هم دستمزدها اختلافات فاحشی دارند! هنوز هم کسی زنان را برای مسئولیت‌های اجتماعی و سیاسی و مدیریتی به رسمیت نمی‌شناسد.

مریم کریمی از جمله زنان کارمند در بخش خصوصی است که می‌گوید حالا ده سال است که به کار خارج از خانه مشغول است ولی حکومت به هیچ کدام از تعهدات حمایتیش عمل نکرده و شرایط برای آنان بهتر نشده است.

حکومت افغانستان با فشارهای بین‌المللی و نهادهای حقوقی و فعالین عرصه حقوق زنان سرانجام دو سال پیش بر روی کاغذ پذیرفت که زنان سهم مشارکت ۳۵ درصدی برای استخدام در ادارات و مشاغل دیگر داشته باشند اما برای این اتفاق هیچ ساز و کار دیگری را فراهم نکرد تا مسیر شغلی را هموار کند و اگر جایی بی‌عدالتی شد با خاطیان برخورد شود. همین مسئله باعث شده است تا بسیاری از شهروندان مانند خانم بهناز جاهد نتوانند مشغول به کار شوند.

فرشته یعقوبی، فعال حقوق زنان می‌گوید که من به چشم زنان توانمند بسیاری را دیدم که ویژگی‌ها و پتاسنیل پست‌های خوب را داشته‌اند.هوش بالایی داشتند، توانایی انجام چند کار را داشتن و حتی به خانه و زندگی خود هم می‌رسیدن اما حکومت برای حفظ همچین سرمایه‌های انسانی ارزشمندی کاری نمی‌کند. مردان در راس قدرت که به زور و روی کاغذ مجبور شده‌اند هویت نصفه و نیمه‌ای برای زنان این کشور به رسمیت بشناسند به هیچکدام از این دختران باور ندارند تا پر پرواز آنان شوند و با یک تیر دو نشان بزنند. هم مملکت را پیشرفت دهند و هم به زنان حقوق از دست رفته‌شان را باز پس دهند.

 

آمارهای سرشماری همه علیه حکومت است. فرزانه کریمی کارشناس جنسیت در اداره محلی هرات می‌گوید از حضور ۳۵ درصدی که حکومت وعده داده در سال ۹۸ تنها ۱۳٫۳ درصد زن شاغل در ادارات دولتی هرات استخدام شده‌اند که همگی در مشاغل غیر مهم و با دستمزد نابرابر بوده‌‌اند. گویی به جای میدان دادن به زنان، بیشتر به دنبال نیروی کار ارزان بوده‌اند تا از آنان هر نوع کاری بخواهند و اعتراضی هم نشنوند.

البته که این مسئله هم مانند دیگر مسائل اجتماعی جنبه‌های متعددی دارد و یکی از آنان جامعه سنتی و خانواده‌گرای ولایت هرات و کشور افغانستان است. در خانواده‌های هراتی دختران به سختی می‌توانند فرصت تحصیلات پیدا کنند و در سنین پایین خانواده‌ها برای آنان سودای ازدواج در سر دارند. پس اجازه برای فعالیت خارج از خانه نه از والدین و نه بعدتر از شوهر داده نمی‌شود.

مشکلات خانوادگی با فرهنگسازی بهبود خواهد یافت و برای این فرهنگسازی هم باز دولت است که باید برای وعده به قول‌هایش به خصوص در این بزنگاه تاریخی که شایعه بازگشت طالبان هم وجود دارد، اقداماتی را اتخاذ کند تا در آینده نزدیک ما شاهد زنان شاغل در پست‌های مختلف و ادارات مختلف باشیم.

بیشتر بخوانید:

برای دریافت جدیدترین به روز رسانی ها در موبایل خود مشترک ما شوید

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.